Gå til innhald

Så skriv me september

Ute er det framleis mildt og mjukt og vakkert. August har vore oss vennleg med mykje fint seinsommarver.

For oss har august vore noko heilt utanom det vanlege nå i år. Dei første to vekene hadde me det så godt me kunne medan me venta på den store hjarteoperasjonen Leif skulle ha i Bergen.

Dei to første vekene etter operasjonen vart nok tøffare for han enn han hadde sett for seg, med ein del vanskar og komplikasjonar som eg ikkje trur gjorde legane veldig urolege, men som var ubehagelege nok for han det gjaldt. Det gjorde at han fekk ei veke lenger på sjukehus enn det han først var forespegla, men på tysdag kveld vart han utskriven. Dei to siste dagane har me sett at nå går det verkeleg framover sjølv om det framleis er små komplikasjonar som skal fylgjast opp av fastlege og på sjukehuset.

Sjølv har eg følt meg omgitt på alle kantar av omsorg og varme. Me kjenner så mange gilde folk. Eg tullar med at eg nesten har hatt deltidsjobb med å svara på sms og på telefon om korleis det går med han. Det er ein jobb eg har gjort med stor glede fordi det kjennest så godt at så mange bryr seg.

Oppstarten av skuleåret har vore fin. Eg trur at dette skal bli eit gildt arbeidsår. Eg trivst godt med oppgåvene eg har fått og er kjempeglad for å få jobba med dei same elevane som i fjor. Dei andre vaksne på trinnet er sånne som eg oppriktig gledar meg til å jobba i lag med.

Nå er stova full av fine blomar me har fått, og me har begynt å ta i mot litt besøk av familie og venner. Eg har avlyst det meste av det som kunne avlysast desse dagane for at pasienten skal sleppa å vera mykje aleine, men dei siste dagane har eg fått dei daglege spaserturane mine. Plutseleg føler eg meg trøytt, det har eg ikkje gjort før denne månaden, men eg fortel meg sjølv at det heilt sikkert er ein naturleg reaksjon på litt urolege netter og på at eg nå føler eg kan pusta ut litt.

Me er uendeleg takknemlege både for at hjarteproblema til Leif tilfeldigvis vart oppdaga og at det verkeleg går an å gjera det som er blitt gjort av dyktige legar.

Dette vart eit veldig personleg og ganske sjukdomsfiksert innlegg, men sånn fekk det bli i dag. Nå er me klare for september.

Heidi

Letta over å vera så langt

Det var overveldande og varmande å ta i mot så mange gode meldingar med ønske om at Leif sin operasjon måtte gå bra. Eg hadde fortalt om det til ein del dei eg kjenner best og jobbar tettast med på skulen og følte at eg møtte ei varm bølgje av omsorg då eg kom til planleggingsdagen. Så mange fine varme folk eg kjenner.

Eg har og fått ei praktisk erfaring av kor mykje vennlegheit og omsorg betyr dei dagane me treng det mest. Eg hadde fått vita at det kunne henda operasjonslegen ville ringa når operasjonen var over, viss ikkje måtte eg ringa sjølv i ettermiddag.

Som katastrofetenkjar med god fantasi stokk eg litt då eg fekk opprop frå noko eg antok var eit sjukehusnummer klokka kvart over eitt. Eg vart så klønete at eg kom borti den raude knappen då eg prøvde å besvara anropet. Det er bra det ikkje er mine hender som skal operera i indre menneskeorgan… Heldigvis oppnådde eg kontakt igjen, og ein lege kunne på vennleg, beroligande og roleg måte fortelja at han var operert og at det gjekk bra. Det hadde tatt litt lenger tid og vore litt meir omfattande enn dei trudde, men alt hadde gått fint.

Eg fekk beskjed om at eg kunne ringa intensiven litt utpå ettermiddagen. Det har eg gjort og eg fekk snakka med ein nokså medtatt nyoperert mann. Tusen takk for all omtanke. Nå torer eg nesten å pusta letta ut…

Heidi

Framme ved nye dører

Dette har vore ein spesiell dag på fleire vis. Me hadde første planleggingsdag på skulen og skuleferien er over for lærarane og resten av personalet.

For første gong på halvanna år kunne me sitja der me ville når me var samla og omgåst nokonlunde normalt. Meteren er oppheva mellom dei vaksinerte. Den einaste restriksjonen er at me skal la vera å klemma kvarandre og å handhelsa. Det var tydeleg på stemninga at det gjorde godt at skulelivet ser ut til å normalisera seg.

Det som har gjort denne dagen verkeleg spesiell, er at Leif reiste grytidlig til Bergen for å bli innlagd på Haukeland. Då han rutinemessig vart hjarteundersøkt då han var innlagd med galleproblem ved påsketider, vart det nokså tilfeldig oppdaga at han har ein medfødd hjartefeil han aldri hadde visst om. Det viste seg å vera nødvendig med ein hjarteoperasjon som skal finna stad i morgon tidleg.

Dette har me visst om sidan begynnelsen av mai, så til ei viss grad har det prega sommaren vår. Me har likevel hatt ein veldig fin sommar. Det er ikkje kjekt å vita at ein operasjon ligg og ventar rundt svingen, og heller ikkje å vita at ein går rundt med eit hjarte som ikkje fungerer heilt. Det å bli minna om at liv og helse ikkje er sjølvsagt gjer me vel alle med jamne mellomrom. Det rare er at på ein måte får det oss til å forstå betre kva som er viktig og kva som i grunnen er bagatellar…

Han som skal opererast i morgon tidleg er relativt roleg og fatta. Det er eg og i større grad enn eg kanskje hadde trudd eg skulle vera, men kjekt er det ikkje. Likevel er eg glad for at nå blir det gjort…

Eg er glad for at dei som har visst om dette viser oss omsorg og omtanke. Me er kjempeglade både for varme tankar, kryssa fingrar og forbøn. Liv og helse er ein kostbar gave, og det var rein flaks at dette vart oppdaga. Eg oppdaterer når eg veit meir.

Heidi

Livet i dokkestova

Av og til hender det at eg les med begeistring om slikt som er blitt forska på. Slik var det då eg las at dokkeleik er veldig bra for å utvikla empati. Sidan fotball og motorar ikkje er heilt mi greie, så såg eg klart ei viktig nisje i mormorlivet der eg faktisk kunne ha litt å bidra med. Eg har leika usedvanleg mykje med dokker i barndomen, og er heilt klar når barnebarnet vil ha med mormor i leiken. Mormor er faktisk relativt lett å be, ein veit aldri kor lenge ein får ha posisjonen som attraktiv leikekamerat. Då eg foreslo at dokkene som bur heime hos gullungen kunne besøkja dokkene som bur hos mormor, var planen lagd for ein lang føremiddag i leikehytta. Den leikehytta mamma fekk då ho var lita og som framleis er i brukbar stand etter at morfar og pappa har lagt nytt golv der.

Det vart trongt om plassen, men med to og to babyar i voggene gjekk det bra. Eg er forresten veldig fornøgd med at det ser ut til å vera ein renessanse for dokker som verken er babyar eller Barbiar. Då eg var lita jente hadde me Anne-dokker og seinare Tjorven-dokker som var på omtrent vår eigen alder og i leiken kunne gjera omtrent det same som oss. Dei var betre identitetsobjekt for små jenter enn ei midjesmal og barmfager dame med rosa Rolls Royce. Visst hadde eg Barbie-dokker og. Det første Barbiedokka vann eg ved hjelp av mor i ein konkurranse i eit Donald blad, men det er ein annan historie. Det var før Ken si tid. Barbiar var fine, men Tjorven- dokkene var liksom det gjevaste.

Når frøken-nesten-fire-åring får styra leiken blir det tempo i dokkestova. Det er oppvask og bading av babydokker, utallige bleieskift og matauk i bærhagen utanfor. Av det meir dramatiske kan nevnast at brannalarmen går via ei lita messingklokke som ringer, eller at alle barna må leggjast i sengene under tepper fordi det er Halloween og då kan dei bli forbytta dersom me ikkje passar godt på dei. Kor slike idear kjem frå er eg usikker på. Inntil nokså nyleg var det ulven me måtte gøyma oss for kvar gong han kom forbi.

Då eg var lita hadde eg mange dokker. Det var nok ein bonus med at eg vaks opp etter det ein nesten kunne kalla Andebysystemet. I tillegg til at me hadde mor og far der var me einebarnebarna til bestemor og morfar, og på toppen av alt omgav me oss med onklar og grandtanter utan eigne barn som med glede bidrog til ein nokså full leikekasse.

I tillegg hadde bestemor all den tida eg kunne ønska meg. På den tida gjekk dei færraste bestemødre på jobb om morgonen, og mi bestemor hadde i tillegg helseproblem som gjorde at ho hadde rolege dagar og uendeleg stor plass til å vera til stades. Ho hadde vore syerske på DFU før ho gifta seg, så ingen dokker hadde så mykje dokkeklær som mine. Eg kunne av og til misunna dei av venninnene mine som hadde store mengdar kjøpedokkeklær, men mine hadde alt dei trengte.

Bestemor si ugifte syster, mi kjære «moster», var framleis yrkesaktiv. Ho «støva» på DFU på Figgen. Det vil vel i praksis seia at ho tørka støv av golv og maskinar og kanskje vaska og. Ein del av jobben var å fjerna avkapp, småbitar av stoff frå badedraktproduksjonen. Det kunne vera ganske store stoffbitar som skulle kastast. Dette førde til at alle mine dokker hadde garderoben sin i badedraktstoff, for badedrakter var det dei sydde på fabrikken på 60-talet. Det fungerte fint. Badedrakter var ofte laga av ganske kraftig krepptøy på den tida.

Etterkvart fekk eg og læra å sy dokkeklær med synål eller med bestemor sin sveivesymaskin. Bestemor teikna sine eigne mønster på brødposepapir eller klipte direkte i stoffet.

Nå lurer eg på om eg lar meg innhenta av eigen barndom. Då barna mine var små sydde eg litt klær til dei, men dokkeklær vart det aldri tid til å produsera. Nå har eg lånt ei bok på biblioteket med mønster på dokkeklær og to andre er bestilte frå andre bibliotek. I tretti år har eg tenkt om utslitte klær og stoffrestar at dei kunne bli fine til dokkeklær, så nå får me sjå om eg verkeleg kjem meg så langt som til symaskinen, den som for å vera ærleg har fått stå alt for mykje ubrukt.

I denne veka kokte eg bollesuppe på salt lammekjøt med mjølbollar i slik bestemor lærte meg å laga dei. Så samla eg mange rundt bordet og pynta med markblomar i vase. Eg ser at eg har ein trong til å følgja gamle spor. Kanskje fordi det er noko trygt med det som nesten ikkje finst anna enn som gamle minne lenger?

Det å få bu i nokon sin barndom kjennest nesten litt heilag. Det barna opplever nå er det dei skal bera med seg i den ryggsekken som heiter barndom. Eg trur på ordtaket om at den som blir boren som barn sjølv vil bli i stand til å bera, både seg sjølv og andre. Eg trur og på at det er bra for barn å bli oppdregne av ein heil landsby. Og eg trur på at det er sunt for halvgamle damer å leika med dokker av og til…

Heidi

August

Kvart år tenkjer og seier eg med Einar Skjæråsen: «August er det mykeste, myke jeg kjenner, denne skjelvende streng mellom sommer og høst, denne dugg av avskjed i mine hender». Vakrare kan det ikkje seiast.

Kvart år kjem 1.august som ei overrasking på meg, på eit eller anna vis fortrengjer eg nesten kvar dag datoen heilt til eg ser han på eit display eller ei avis. Kvart år seier eg til meg sjølv at august og er ein sommarmånad, og at teknisk sett gjenstår ein tredel av sommaren framleis.

August er ein av dei vakraste månadane eg veit om. Likevel kjem han alltid med eit visst vemod i hendene. Eg veit at forsommar og høgsommar er over, nå gjenstår seinsommaren. Seinsommaren kan vera veldig vakker. Lenge levde eg i den villfaringa at våren kanskje var favorittårstida mi. Eg har blitt meir og meir klar over at eg er eit skikkeleg sommarmenneske.

I går feira eg sommaren med at eg for første gongen i mitt liv klarte å få ein drage til vers. Det var perfekt dragever på jærstrendene og som det framgår av biletet så hadde eg med meg to gode hjelparar. Dette skjedde som eit kapittel i ein lang jentedag for tre generasjonar der me både rakk kafébesøk, strandtur, leiking og høgtlesing.

Denne sommaren har me vore i lag med familie nesten heile tida. Det har vore veldig fint. I tillegg til Oslotur med mykje tid med dei to yngste og Kristiansandtur med barnebarna, så har me hatt fleire veker med besøk av dei som bur i Oslo. Nå har dei reist tilbake og huset er litt tomt, men i morgon eg planen at me skal køyra til Voss med Odd Christian for å henta bilen hans på verkstad. Han og Sonja hadde eit lite motorhaveri då dei var på ferie for eit par veker sidan.

Det har og vore ein strikkesommar. Prosjektet med å strikka ei kofte i strandfargar klarte eg ikkje å fri meg på. Eg måtte prøva. Dei som har fulgt denne tråden veit at eg faktisk fekk ei slik kofte strikka av Eva Mari i bursdagsgave. Nå måtte eg prøva ut min versjon. Som mykje eg gjer vart det veldig barokt. Begrensningens kunst ligg ikkje for meg. Om dette skulle bli eit koftemønster måtte eg stilisera det ganske mykje. Men skaparprosessen var fantastisk, og jakken kjem til å passa det eldste barnebarnet lenge.

I sist veke kom kommunen med ein gavepakke i form av ekstra vaksinedosar som vart delt ut til dei som jobbar i skule og barnehage. På den måten fekk eg andredosen med Pfeizer nesten ein månad før det som var planlagd, og slikt seier eg takk til. Nå er eg ferdigstukken i denne omgangen, så får me bare håpa at all vaksineringa gjer at me går ein lysare koronahaust i møte.

Så får me seia velkomen til august månad denne gongen og med alt han måtte visa seg å by på av gleder og utfordringar. Ute er det fint ver akkurat nå, og eg skal skunda meg å gå ein tur medan sola er her.

Heidi

Siste kvelden i Seljord

Eg har hatt veldig fint dagar her, eg kjenner at Korsveibevegelsen framleis er ein plass eg har ankerfeste. Då hadde mitt første møte med bevegelsen i 1995, eller var det 96 kanskje, kjendest det litt som nå koma heim. Her kunne eg identifisera meg med det meste. Her er trua flytta ut i heile livet.

I går kom Leif og eg var glad for å få han hit. Det er fint å vera her i lag. Det var og ei fin oppleving at eg kunne koma hit utan å kjenna nokon og likevel kjenna meg inkludert og velkomen. På grunn av koronarestriksjonar er leiren delt i to underleirar, og dei fleste eg kjende litt frå før var i den første underleiren som var full då me kom.

Det er ikkje verst at me har fått lov til å samlast på denne måten. Verda kjennest nesten normal sjølv om det er metersregel og mykje handsprit.

I morgon reiser me heim att over fjellet. Då blir det meir familietid. Det blir fint. Sommarferie i Norge er faktisk heilt ok. Eg håpar å få skrive litt i vekene før skulen begynner igjen. Det kjennest som om eg har henta mykje inspirasjon. Etter fem dagar med 30 grader og steikande sol kjennest det i grunnen som om jærsk sommar med litt regn skal bli heilt ok.

Heidi

22.juli

Dagane her er fulle og romslege på same tida. Det er så mange inntrykk, stemmar, tankar og menneskemøte. Eg veit at i desse festivaldagane vil eg samla mykje inspirasjon. Eg gjer som Tore Thomasen syng om i ein kjend korsveigbarnesong:» Jeg går og samler solskinn, solskinn, jeg puster himmelblått…» Tankane erkebiskop Rowan Williams deler kjennest viktige å ta inn i seg og med seg vidare.

Det å samla solskin er noko me heilt bokstaveleg gjer her på Dyrskuplassen. I dag har det vore 31 varmegrader og steikande sol. Sjølv blir eg aldri plaga av varme, og synest det mest av alt er deilig å kjenna skikkeleg sommarvarme. Mellom slaga har eg vore ute på to turar og nytt synet og luktene av høgsommar, bringebær, varm jord, gras og store mengder markblomar.

For to år sidan var eg og på Korsvei. Det regna ute og området var fullt av sølepyttar og gjørme. I lag med to venninner var eg på kurs i kristen meditasjon. To av oss klarte å sovna under øvingane. Kurshaldaren sa at det var fort gjort å sovna på Guds fang. Det gjorde oss lattermilde. I det me småleande gjekk ut av kurslokalet og skrudde på mobilane sa ei ukjend dame:»Eg fekk ei melding frå mannen min om at det er sprengt ei bombe i Oslo». Slik starta det som me alle veit fortsetjinga av. Det vil seia : Slik starta det for vår del… Me vart alle kasta ut i nokre rare dagar og veker.

I kveld vart det eit minnemarkering av tirsdagen for det som skjedde. Det vart sett 77 roser rundt altaret og tend 77 lys i manesjen. Av og til er det godt, og samtidig litt vanskeleg å tru at kjærleiken er sterkare enn døden.

Heidi

Alt Korsvei er

Alt Korsvei er det vanskeleg å fanga på ein blogg for det er så mykje på same tida. Ein del av det er bufellesskap i små tun med felles matlaging og bål om kvelden.

Dagen startar med keltisk morgonbøn med songar og liturgiar frå Iona. Så er det samling for alle, barn, ungdomar og vaksne, ei kreativ og musikalsk messe, i år med spesielt fokus på Sakkeus-forteljinga.

Bibeltimane i år er med den pensjonerte brittiske erkebiskopen Rovan Williams. Han er ein person eg har sett veldig fram til å møta og oppleva. Dessverre fekk me vita i går at han ikkje fekk til nå koma på grunn av koronarestriksjonane og karantenereglar. Bibeltimane blir derfor på storskjerm, men det fungerte greitt. Etterpå vart det samtale med han på ein digital platform det folk kunne kommentera å stilla spørsmål.

Slik går dagane slag i slag. Korsvei er ein dugnadsfestival, så alle bidreg på forskjellige måtar. I år har eg som dugnadsoppgåve å stå i kjosk eit par timar tre av dagane og selgja is og brus. Eg vel å tru at det ikkje først og fremst var min feil at me brukte over ein time på oppteljing av kassen så det skulle stengjast for kvelden…

Nå blir bålet slukka for i kveld. Nattehimmelen er framleis lys, men det er iskaldt ute etter ein veldig varm sommardag. Eg har opplevd før at det er utruleg store forskjell på nattetemperaturar og dagstemperaturar i dette hjørnet av verda. Best å finna soveposen.

Heidi

Korsvei i Seljord

Så har eg kome meg til Seljord i lag med den gamle lavvoen vår. Korsveifestivalane har vore eit viktig rom i livet mitt heilt sidan midten av nittitalet. Her har eg funne livsglede og inspirasjon og her har eg funne vegvisarar for trua mi.

Denne gongen prøver eg noko eg aldri har prøvd før. Akkurat nå er eg her aleine. Før har eg alltid hatt med meg ein stor familie og eller ein stor venneflokk som eg har gleda meg til å vera i lag med. På grunn av korona er antalet folk som kunne vera her blitt veldig nedskalert. Eg og Leif skulle eigentleg til Lindesnes på ein av fleire korsveifellesskap med overføring på storskjerm og lokale samlingar. Då denne måtte avlysast fekk me tilbod om overføring til Seljord.

Leif måtte i år ta eit par dagars timeout på grunn av eit helseproblem, så han droppa meg og teltet i Seljord etter Kristiansandturen og reiste heim eit par dagar. Planen er at han kjem tilbake.

Eg kjende eg måtte utfordra eigne komfortsoner for å vera her aleine, men lysten til å oppleva dette igjen var stor, så eg bestemte meg for at det kom til å gå bra.

Det gjer det òg. Eg er tilkopla eit veldig hyggeleg tun der alle er veldig inkluderande, og eg tenkjer at eg har kjempegodt av å gjera ting aleine av og til. Leif er mykje flinkare enn meg til dette. Han har farta rundt i verda med seg sjølv og ein ryggsekk og syntest at det er heilt ok. Dit kjem nok aldri eg, men dette går faktisk kjempefint. Eg skriv meir seinare. Nå er det felles matlaging her, så eg får ta litt tak eg og.

Heidi

Sørlandstur

For dei som måtte lura så er byidyllen på biletet over henta frå Kardemommeby. Den byen besøkte eg for to dagar sidan i eit tregenerasjonsfølgje: To små jenter, mamma og pappa og mormor og morfar på slep.

Det var kjekt å kjøra Hakkebakketog, vera tett innpå dådyr og grisungar, sjå vaskeekte ulvar og vera på Sabeltannkonsert med ei jente på tre og eit halvt år og veslesyster hennar. Eldstejenta hadde stjerneauge heile dagen og ho på snart elleve månadar tok heilt av på Sabeltannshowet med gynging i bereselen, fekting med armane, klapping i hendene og ivrig headbanging.

Like kjekt var det å studera insekt i blomane, eta frokost saman etter å ha stått grytidleg opp med svært morgonvakne små jenter, bada i sjøen og å bruka lang tid på lesing om kvelden, Jakob og Neikob, Erling og Bernt og Jona i magen på den store fisken. Lange filosofiske samtalar er òg kjekt når klokka er langt over leggetid. Det var og veldig kjekt å ha med seg veslesyster ein heil dag for at storesyster skulle få tid aleine med foreldra sine. Me tok henne med på besøk til Jan og Hilde som òg passa barnebarn den dagen.

Heldige meg som får leggja ut på oppdagelsesreiser i barndom saman med endå ein generasjon.

Heidi