For å oppretthalda fredagstradisjonen med å by på tekstar frå den komande diktsamlinga, tenkte eg at eg kunne leggja ut nokre haustdikt. For nå er det bare å ta det innover seg. Hausten er her, og me det er ikkje veldig sannsynleg at me får fleire sommardagar på denne sida av jul. Når det er sagt, så er ikkje hausten så verst den heller…
*
1
Det handlar om nåde
Når sommardagar kjem smygande
med store smil og opne armar
midt i september,
handlar det om nåde.
Du drikk med glede og begjær
alt du ikkje var sikker på at du skulle få meir av.
*
2
I mørknande blå kveldar
I mørknande blå kveldar
når sjøen ligg augustmild
og skarvane ligg flate over havet
under indigofarga himmelduk
kanta med appelsinfarga solnedgang,
er livet ein vemodig tone
om mogning, haust og livsmot.
*
3
Mørket kjem utan truslar
Mørket kjem tilbake utan truslar,
bare stille tuslande,
ein aldrande gammal venn,
stryk deg mjukt over kinnet og halsen
for å invitera deg med
på vandringar i kjende landskap.
*
4
Ingenting er meiningslaust
Hausten legg fargar i skogen,
fuktig mold og skogbotn
til forveksling likt lukta av nyfødde barn.
Vemodsmjuke bølgjer
nedover ryggrada
av sommar som har forsvunne.
Skodda i tunge flak over vatna,
raude mogne nyper
i frekt samspel med bleikrosa blomar.
Ingenting er meiningslaust
syng myrulla
og sveipar mjukt og modig
over livet med kvite penslar.
*
5
Natta kjem med stjerner i hendene
Natta kjem med stjerner i hendene
og med ullteppe for alle som frys på føtene.
Kven kan setja ord på natta,
på blomane og stjernebileta,
Kassiopeia og Andromeda
blå valmuesøster og ranunkel?
Alle døtre av vatnet og molda
av lufta og av elden
Heilt til himmelen lysnar i aust
skal me sova som blomsterløkar i jorda.
Sova til me vaknar med smak av luft og vind i munnen
med utsikt til stjernene,
og til det lyse sløret som varslar dag.
*
6
Morgonhusa
Morgonhusa står der og glødar
med aprikosfarga auge mot soloppgangen i aust.
Snart skal blikka bleikna og kvardagen begynna,
men først denne andakten i heilag morgonlys.
*
7
Havet løftar på kjolen
Havet løftar på kjolen,
løftar den tunge nattblå silken,
med den kvite kniplingskanten
for å visa fram det irrgrøne underskjørtet.
Framleis er ingenting for seint.
Heidi
I dag illustrerer eg med ei elevteikning. Eg satsar på at vedkomande gir meg lov, for eg fekk lov til å bruka det og mange andre på instagram. Det har vore ei travel veke med to kveldar i kulturskulen, eit foreldremøte, ferdigstilling av individuelle læreplanar, soknerådsval og diverse anna. Sånn sett har det vore ei grei veke å ha resten av huslyden på vandring i Spania, eg har mest ikkje hatt tid til å vera heime nok lenge nok til å mata katten. Ei fin veke har det vore likevel, dersom nokon oppfatta innleiinga som sutring over lærarane si umoglege arbeidstid.
I dag har eg etterkvart kome så langt at eg har hatt tid til å jobba meir med ferdigstilling av diktsamlinga mi. Eg fekk lyst til å leggja ut nokre prøvesteinar i dag og. I boka skal det vera ei eiga lita avdeling med dikt frå klasseromet. Eg limer nokre av dei inn her, og ser om nokon kjenner seg att:
*
Eg håpar dei ser at eg ser dei
Eg står her i klasseromet,
med eit bein på bakken
og det andre i halvspagat,men vil ingenting anna enn å vera her.
Eg står her og er glad for å finnast
medan eg sjonglerar ballar og regnboger
tal og bokstavar, lærdom og folkeskikk,
stjerner og nymånar, grammatiske reglar,
nynorsk verb-bøying og store appelsiner.
Eg står her med fulle hender
og håpar at barna ser at eg ser dei.
*
Ser du meg, lærar?
Eg ropar namnet mitt høgt
slik at du skal vita kven eg er.
Eg bles i basunar for at du skal finna meg.
Eg er den ventande og den ropande.
Eg er her og vil sleppa å bli usynleg.
Ser du meg, lærar?
*
Nokre dagar er fullmøblerte
Nokre dagar er fullmøblerte
heilt frå vekkjarklokka flerrar draumane
og brutalt dreg sceneteppet til sides
heilt frå dagen kitlar deg i nakken litt for brått.
Du småspring for å nå jobben
før skuleklokkene ringer
og du skal stå vaken og glad
i klasseromet med planane klare.
Du jobbar medan opnar matpakken
og slurkar kaffien mellom oppgåvene.
Du jobbar til klokka fortel
at du burde ha stansa for lenge sidan,
og kvelden er klar til å innhenta deg.
Til slutt tek du avslutningsnummeret,
sjølve postludiet
til vissa om
at du må koma deg i seng nå
skal du koma deg opp i morgon.
Du veit at du har halde godt fast i marionettetrådane
og dansa dei rette dansane,
Du veit at du har klart det i dag og,
i alle fall viss du ser stort på det.
For visst har du hengt med i svingane,
ledd mykje
og varma deg på livet,
og visst har du nytt utsikta undervegs.
*
Eg vil knela ned og la meg overraska
Verda speglar seg i barneauge
og ser med eitt annleis ut.
Eg skal setja meg ned på kne og lytta
etter det eg har gløymt at eg veit,
etter alt eg ikkje har forstått før nå
Eg vil knela ned og la meg overraska.
Så vil eg våga å ta det med meg ut,
kviskra det i store vaksne øyre
bare håpa i det lengste
at den som har øyre å høyra med høyrer.
*
Bare springa
Å springa gjennom gangen og hyla
i flyt gjennom dag og tid
usikkert manøvrerande
med trass og uthaldenheit
som kan driva vaksne folk galne,
vera i opprør, open og lukka,
tru at alt skal ordna seg,
eller tru at alt går gale,
skyva tankane til sides bare springa,
ropa ord som skal svi
hinsides frekke ord,
kasta i sinne som eldkuler
blindt eller mot dei som skal rammast
hyla av fryd og frustrasjon,
sprenga alle grenser
og koma tomhendt tilbake.
Kven bankar på døra med silkehanskar
eller med hendene klare til boksekamp?
*
Læraren
Me står her i havet av draumar
av optimisme og knuste håp,
av bokstavar, tal, undring og uro,
kulerammer og stand-up- show,
står her i store bølgjer av fastspikra normer
av blankpussa læreplanar
og sprell levande ungar.
I eit mylder av boblande, sitrande liv
står me med såkornet i hendene,
med radarar og fiskehåvar,
med stoppeklokker, gymfløyter, spader og sopelimar,
med smilehol og beisk sjølvkritikk,
og tek i mot livet sekund for sekund
alt som har vore, er og koma skal.
Me formanar, hysjar og skjenner,
løfter fjernkontrollar og peikestokkar,
gir oppgåver og leselekser
medan me skrur store projektorar av og på
og kranglar med smarte elektroniske læremiddel.
Bård skulemeister gjekk heim
lagerfrakken er hengd vekk
sandalane hans er bare til sommarbruk.
Snart hugsar ingen lyden av kritt mot grøne og svarte tavler.
dekorerte tavler før sommaravslutninga har gått i gløymeboka
saman med fargekritt, blomar og gule soler
og læraren si godkjenning med skrå lærarskrift:
La stå!
Men visst er me her framleis,
me står her og pustar djupt
både inn og ut
medan hjarta våre dunkar som bare det
for levande barneliv, for pensum og mål for timen,
for alt me skal makta
for alt me trur på og alt me må.
Og kjenner at livet er velsigna og skremmande.
*
Alle i det same huset
Sommarfuglbarn
og grensesprengjarbarn
snurrebarn og sprettballbarn,
grublebarn, følebarn,
hostebarn og feberbarn,
varme barn og frysebarn,
Tøysevaksne, strengevaksne,
ryddevaksne, leikevaksne,
tryggevaksne, slitnevaksne
gråtevaksne og trøyttevaksne.
Alle i det same store huset
siglande gjennom tida.
*
Morgon i klasseromet
Eg tek modig tak i mitt hjørne av den store blå duken
klar for å rista liv i ein ny dag,
klar til å halda himmelen oppe,
klar til å stå der med hjartet mitt i hendene
på plass i klasseromet,
for å ønska dei velkomen når dei kjem
nokre av dei framleis med natta i auga,
før me bretter skuledagen ut
og hoppar saman inn i han.
*
Klokkene
I nesten heile mitt liv
har skuleklokkene vore der,
tikka meg framover,som tidebønsklokkene i gamle kloster.
Alltid desse klokkene
med visarar som dreg tida framover,
og aldri let oss dvela for lenge.
Desse klokkene som dagleg minner oss om
at det er i dag desse barna er barn,
det er i dag dei skal læra om spørjeteikn og komma,
høyra legendene om helgenar og heltar
og teikna barneteikningane dei ikkje er i stand til å laga seinare.
i dag dei skal læra å kvila trygt i andre blikk,
læra å lytta,
læra å finna ro.
Det er i dag dei skal få krefter til å bera seg sjølv
frå nå av og resten av livet.
Når klokka ringer
må du setja kaffikoppen lydig til sides,
reisa deg opp
og leggja kvardagstankane til sides,
Du må hoppa jamføtes inn i denne timen,
via deg til dette andedraget,
og symja framover sekund for sekund.
Slik er det med barn og skuleklokker
slik er det sikkert og med klosterklokkene.
Dei held deg oppreist,
dei leier deg vidare,
vekk frå ei tid som ikkje lenger eksisterer,
til ei tid me framleis veit lite om.
Dette skal me klara.
*
Sist helg då eg la ut dikt fekk eg så mange hjartevarmande kommentarar frå folk som sa at dei kjende seg igjen. Desse dikta er heilt forskjellige frå dei eg la ut då. Dersom du som les har lyst ville det hjelpa meg å vita kva for nokre av desse dikta du synest kommuniserer med deg som lesar… Men bare viss du har lyst, altså.
Heidi
Det er nydeleg seinsommar på Bryne, nesten finare sommarver enn det har vore i heile sommar sjølv om me skriv 8.september. Etter nokre veldig travle oppstartsveker i skulen, har eg nå ein følelse av å ha hovudet over vatnet, så vidt det er, og å kunna pusta litt roleg mellom slaga.
Det er på tide å få ferdigstild diktsamlinga eg har jobba med å redigera i sommar. Datamaskinen min har vald å ikkje vera heilt samarbeidsvillig. Han nekter å skriva ut, nektar meg tilgang til å kopiera enkelte filer, og gjer det i det heile tatt litt kronglete for meg. Eg håpar å finna ut av det i løpet av dagen. Heldigvis er pilegrimen eg deler hus med heime akkurat nå, så eg håpar han kan hjelpa meg å finna ut av det før han vandrar vidare.
I diktsamlingane mine er det typar av dikt som går igjen. Dikt om naturen, dikt om å vera mor, dikt om døden, Gud og livet og diverse andre tema eg stadig kjem tilbake til. Eg må innrømma at ein ny type dikt har snike seg inn mellom dei andre denne gongen. Dei er dikt om å kjenna seg på terskelen til ein ny livsfase, og dikt om å innsjå kor fort livet går. Sidan dette verkeleg er ein dag for å nyta seinsommaren, så tenkte eg at eg kunne by på nokre tekstar. Eg gjer det alltid med litt skjelvande mot når det nærmar seg utgjeving, for då er det på ein måte blitt alvor i leiken…
***
Før me har visst ordet av det
står me her
og ser framover
med finrynka ansikt,
grånande hår
og nesten utslitne sko.
Nokså takknemlege,
men framleis
uforskamma svoltne på livet.
***
Tenk at tida tar sjansen på det.
Tenk å forvandla oss til gamle damer
av aller finaste sort.
Med spennande rynker i pannen
og raust med hud under haka.
Skrid me fram på livsens catwalk,
dei meste elegante av oss på høge hælar,
me andre på fargerike sko.
Me kjem her i lange rekkjer,
det er plutseleg blitt så mange av oss.
Kven er dette?
undrar du,
undrar dei forsiktige sommarfuglane
og dei høglytte kråkene.
Dette er venninnene mine
svarar eg med mjuk honningstemme.
Dei er alle unge,
i alle fall var dei det i går.
Kanskje dette er eit slags karneval,
det er noko som ikkje stemmer,
smiler du med dine finaste
og mest innsmigrande smilerynker.
Det ordnar det seg nok.
***
Det forundrar meg å sjå på kalendaren
eller å kasta eit blikk på klokka.
Eg prøver ofte å fortrenga at det er mi tid
som tikkar vidare
medan eg, skamlaust grådige menneske
står her med opne hender
og alltid vil ha meir.
For framleis er kveldane lyse
og livstrongen endelaust stor.
Det kan vel ikkje stemma
at eg i beste fall er hjelpelaust eldgammal
når det er barnebarna mine sin tur
til å bli vaksne
til å nærma seg min alder.
Eg har aldri før skjøna
kor kort sjølv eit langt menneskeliv er.
***
Før me har visst ordet av det
står me her og ser framover
med finrynka ansikt
grånande hår
og nesten utslitne sko.
Nokså takknemlege,
men framleis uforskamma svoltne på livet.
***
Eg held fylgje med tida,
eg er blitt ganske flink til det,
kvar morgon med reveljen frå mobilen,
som lar meg vakna såpass
at eg etterkvart kan tenna lys og trakta kaffi
ettekvart kan takka Gud for dagen.
Om eg får tid
legg eg merke til ansiktet mitt
i stadig forandring
der inne i spegelen
kvar gong eg spring forbi.
Eit levande timeglas
med merke av tida som går,
men framleis,
denne dagen og,
set eg føter under meg,
og syklar til nye arbeidsdagar
takknemleg og glad
for å få henga med
for å framleis kunna røra ved tannhjula
som driv oss og tida vidare.
Når eg får tid
pakkar eg alle engselege tankane
inn i bøner av lys og spindelvevtråd,
og legg dei i lomma eller langs grøftekanten.
***
Me skal slipa dagane
forsiktig og kjærleg som diamantar.
Me skal halda sekunda fast
ytst på tungespissen
så lenge det heiter i dag.
Me skal stryka tida vår
så ømt og forsiktig me kan
og halda liv i henne så lenge ho er der.
***
Eg ser biletet mitt i spegelen,
og ser at tida går.
Dei store penslane har rørt meg,
og gitt meg nye lag med ansikt.
Hadde ikkje håret mitt ein annan glød
sist gong eg kikka inn dit?
Smilerynkene er framleis ganske smilande,
men djupare enn før.
Bak ansiktet mitt skimtar eg resten av verda.
Ho treng meg meir enn den flate kalde spegelen.
I mine eigne auge skimtar eg lyset
og kjenner meg langsomt att.
Heidi
Himlen høg og verda stor,
der på trappa vinkar mor,
første skuledagen min,
ikkje rart at sola skin.
Hit eit steg, og dit eit steg,
dansar eg fram på skuleveg,
kjolen den er himmelblå,
med ei raude marihøne på.
…
Eg hugsar godt min eigen første skuledag. Eg hugsar til og med kriblinga i magen. Den dagen song Ingebrikt Davik songen over i radioen for alle som hadde begynt på skulen. «Du må koma inn i ståvå, Heidi, nå synge di te dæg!» ropte mor. Eg kom inn i stova og det var så høgtideleg at eg fekk kalde ilingar nedover ryggraden. Eg hadde høyrt songen før, men denne gongen var det meg det gjaldt.
I går var turen komen til Iben. Det var ei spent jente med rosa ransel på ryggen som fekk gå ned den raude løparen på Tu skule for å helsa på læraren sin og stilla seg i rekkje med andre gutar og jenter med ransel og spente blikk.
…
Det er visst slik eg gruar litt.
Hoppar ikkje hjartet mitt?
I skulestova vil eg lell,
pytt eg tek det heile som det fell.
Hit eit steg, og dit eit steg,
dansar eg fram på skuleveg.
No kan heile verda sjå,
berre eg har marihøne på.
…
Eg blir framleis litt sentimental og varm i auga bare eg les desse linjene. Eg synest at Ingebrikt D har skildra førsteklassingen så fint, dette sjølv om førsteklassingane var sju år på den tida og det må ha vore minst 60 år sidan mor kunne stå på trappa og venta når førsteklassingen la i veg til sin første skulestart.
Førsteklassejenta vår ville gjerne feira skulestart med mormor og morfar, så ho fekk mamma med på å invitera på kaffi, og på å laga ei kake ho sjølv kunne pynta fint for å feira dagen. Det var ei veldig stor og stolt jente som tok i mot oss og prata som ein foss.
Saman med den nye ranselen hadde ho fått ei fin bok med hengelås som ho kunne skriva ned hemmelege ting i. Her hadde ho begynt å skriva eit eventyr sjølv «DEVARENDAD». .. Men det tok så forferdeleg lang tid å skriva sjølv, hadde ho oppdaga, så ho lurte på om eg kunne skriva for henne i den nye boka med lås. «Æg har de inni håve, mommor, kan du skriva for mæg?»
Så dikterte ho eventyret om jenta som vakna midt på natta og såg at mamma sov, så gjekk ho ut i gata og fann ein slik sparkesykkel som folk kunne låna, og så la ho i veg aleine. Mamma vakna rett før ho kom heim. «Kor har du vore?» spurde mamma. «Bare ute på eit eventyr», sa jenta og kokte kakao til mor si, for nå hadde morgonen kome.
Og slik er det. Nå er det tida for eventyr på eiga hand, sjølv om me er mange vaksne som gjerne vil ha ein viss kontroll lenge endå.
«Me kan laga ein forestilling om det mormor?» Mens eg las eventyret var ho i rolle og viste kva jenta gjorde. Ho måtte ha på pyjamas, for dette skjedde jo om natta. Sidan ei ivrig lillesyster ville vera med, fekk jenta i historien ei lillesyster ho og, så ordna det seg med at ein liten tilskodar som ikkje klarte halda seg unna scenen fekk vera med i stykket.
Det spontandikta songar slik at eventyret vart nesten ein musikal, og etterpå vart det laga ein ny musikal om ei jente som var redd for monster i mørke skogar sjølv om storebroren hadde sagt at monster ikkje fantest.
«Du føler på deg at monster finst,
men du skal ikke være redd, du skal ikke være redd.
Du skal ikke være redd for monster,
og for død.
Du skal ikke være redd for monster,
og for krig.
Du skal tenke på lyset og gå i skogen.
Du skal gå i skogen og tenke på lysets land, og ikke være redd.»
Det er så fascinerande å sjå korleis barn heilt spontant og intuitivt går i rolle, og korleis dei lagar historier, songar og melodiar. Som lærar og som mormor lurer eg på korleis me best mogleg kan ta vare på denne ibuande kreativitetskjelda dei har i seg.
Og kanskje me vaksne og burde leika mykje meir.
Heidi
Det er nesten litt komisk av at heile huset heilt ut av det blå plutseleg var koronapasientar.
Komisk, med tanke på alle dei kreftene eg har brukt dei siste åra på å tenkja på korona, forebyggja smitte, vera redd for å bli smitta og endå meir redd for å smitta andre. Akkurat då me nesten hadde gløymt alt me visste om handsprit, munnbind og hurtigtestar blei me heilt uventa ramma av eit massivt angrep.
Sunniva, som var heime på seinsommarbesøk, vart plutseleg veldig snufsete og dårleg på fredagskvelden, me lurte på om det var allergi eller ei kraftig forkjøling. Dagen etter vakna ho med feber og influensasymptom. Heldigvis var me fleire som kunne byssa, bera, kyssa og trøysta babyen. Det var godt med mange hender så Sunniva kunne slappa av litt.
Lille Tage vart meir og meir sutrete, og plutseleg hadde han og høg feber . Me bar på skift og drakk ingefæravkok med lime og honning, for me var litt såre i halsen me andre og. Måndag morgon fann Sunniva nokre gjenliggjande koronatestar i badeskapet og tenkte at ho kunne då alltids ta ein test sidan dei først lå der. Testen slo straks ut på smitte. Eg drog på jobb med halstablettar, ibux og ein koronatest i veska, og sa til folk på jobb at det kanskje var lurt å halda avstand. Då eg kom heim var hodeverken og halsen så pass merkbare at eg tenkte at eg kanskje fekk ta ein test eg og. Begge strekene var raude i det sekundet væska steig opp i testen. Leif testa framleis negativt, men etter ei natt med hosting og influensafølelse slo det ut på han og.
Det heile vart litt surrealistisk. Alle restriksjonar er jo oppheva, men ein skal halda seg heime med feber og klare symptom. Det kjennest litt verre å gå halvsjuk på butikken eller på jobb når ein veit ein har korona enn når ein faktisk aldri har oppdaga det. Kunne framleis ein av oss gå til butikken og kjøpa det me trong av mat, eller måtte me finna gode hjelparar? Ein får forresten ei sterk kjensle av å vera deltakande og aktiv bestemor når ein går rundt klokka fem om morgonen med feber i kroppen medan ein rpøver å byssa ein illskrikande baby med 39 i feber i håp om at den sjuke mora skal få seg eit par timars samanhengande søvn.
Heldigvis responderte gullungen veldig godt på febernedsetjande stikkpiller, og Sunniva fekk gode råd både frå helsesyster og lege. Det er ikkje så kjekt første gongen den førstefødde får høg feber, men dei kunne forsikra oss om at slik det er nå er det veldig sjeldan at koronasjuke babyar blir alvorleg sjuke.
Min snille svigerson stilde med nysteikte lappar som han leverte på døra i lag med to små jenter som hadde planleggingsdag. Me fekk ein samtale med dei der dei stod nede ved bilen og me oppe i høgda på terrassen. Ingen vil ha korona før skulestart.
Heldigvis vart ingen av oss veldig sjuke, eg fekk gjort det meste av førebuingar til skulestart heimefrå, og midt på dagen onsdag var eg så pass frisk at eg sykla til skulen for å gjera alt klar som burde vera klart før elevane kom. Snille kolleger hadde alt ordna ein del for meg, så det meste var i orden.
Dei to feriegjestene vart friske nok til å kunna reisa heim som bestemd på onsdag, og dei kom seg vel tilbake. Mormor synest det er tomt i huset utan dei, men er djupt takknemleg for at me har fått sett vesle Tage veldig mykje fram til nå. Me har vore mykje i Oslo, og dei har vore her i tre omgangar. Nå får me trøysta oss med facetime og sånn, for nå møtest me truleg ikkje før i oktober.
Eg kryssa fingrar og tær for å vera frisk nok til å ta i mot elevane på torsdag, og det gjekk fint sjølv om eg var litt ør både i toppen og resten av kroppen. Ei helg nå, så er nok alt heilt i normalen.
Det var faktisk rørande å koma på jobb og sjå spente elevar stå i skulegarden. Det er og rørande å plutseleg ha ein stor gjeng glade tiåringar som kjem springande for å få ein klem. Eg sa at me får klemma forsiktig i dag og heller spara dei varmaste klemmane til måndag. Rektor Tore gjorde velkomsttale og avsynging av Bryne skule- songen til reine showet, og det vart delt ut 17.-mai- flagg som lærarane kunne vifta med medan me song. Gutar og jenter på trinnet var plutseleg i spontan ringdans mens dei yngste elevane marsjerte til klasseroma sine til rytmisk musikk. Eg rakk å tenkja at eg faktisk har den finaste jobben i verda.
Det er framleis mykje som skal ordnast før det nye skuleåret er heilt oppe og går av seg sjølv, men så lenge ein har liv og helse ordnar det meste seg.
Heidi
For å vera sikker på at eg hugsar å få sagt det: Det er sommar lenge endå, i alle fall ut august. Likevel er eit par av milepælane for at sommaren har kryssa mogningshøgda passerte i denne veka.
I går plukka me rips, og min flinke mann står på kjøkkenet og kokar saft. Det luktar godt i heile huset. I dag hadde eg den første planleggingsdagen på jobb, så nå er ferien, eventuelt avspaseringsvekene over for i år.
Me hadde ein mjuk start på arbeidsåret med ein lang pause ute med utandørs lunsj og frisbeegolf. Det siste hadde eg aldri prøvd meg på før, eg var veldig klar over at eg ikkje akkurat ville bli stjerna på laget, men det var faktisk ganske kjekt, spesielt det å gå roleg saman med dei andre på trinnet og prata mellom kasta. Etterpå sette me oss ved eit av borda på grillplassen og åt matpakkanne våre. Alt i alt var det ein roleg og vennleg start på alt som koma skal. Me fekk sett på timeplanar og på fokusområde, og så hadde me plutseleg helg og ikkje ferie, og det kjennest faktisk heilt ok å vera i gang igjen.
I neste veke har me tre planleggingsdagar til før elevane kjem. Det kjennest fornuftig. Det å etablera eit nytt skuleår er som å skapa eit nytt lite samfunn med nye rom, ny timeplan, nye vaksne og nye rutinar. Det å få ein god start er kjempeviktig for det komande året.
Den eldste mormorjenta er klar for skulestart komande veke. Ho har alt begynt på SFO og kom stolt på besøk med eit museum laga i to pappøskjer tilpassa innbyggjarane i Duplobyen vår som ho hadde laga der. «Dæ æ kjempejillt på SFO, mormor, dei har øskjer og all slags ting me he lyst te å laga. Dei vaksne bara hjelpe viss me trenge å bruga limpistol.» Slikt er musikk i mine øyre, eg er så takknemleg for det gode førstemøtet ho har fått med skulesystemet
Det beste av alt er at me har så kjekt besøk for tida. Sunniva og Tage kom på onsdag og blir her ei veke. Den vesle framleis nokså nyfødde vennen er robust og blid, men har ikkje brukt dei første fire månadane av livet sitt på unødig soving om nettene og slik. Me vil gjerne at mor hans skal få sove og kvilt litt, så me friskar opp gamle kunstar på det feltet å starta dagen klokka fem om morgonen. Det gjorde me annankvar morgon i ei årrekkje, så me burde beherska kunsten endå.
Så heldige me er som har fått fylgja det yngste barnebarnet så tett sjølv om han bur langt vekke. Me har vore mykje i Oslo, og han har vore på besøk i tre omgangar her på Bryne. Slikt lett seg gjera i sommarhalvåret.
Heidi
Det var lettare sjokkerte eg og Torun sat på kjøkkenet sundag kveld og las vermeldinga og ekstremvervarsla for dei komande dagane. Kunne dette vera tilfelle? Vermeldingane var nesten apokalyptiske, og ute var det fin sommarkveld. To av dei lange togstrekningane i landet var allereie stengde for to døgn framover, og det var ikkje sett inn alternativ transport. Røyse låg i det raude området for uveret. Ville eg koma meg heim?
Når det gjaldt det siste var eg i ein luksus-situasjon. Eg var velkomen til å bu på Røyse, Sunniva ønska velkomen om eg stranda i Oslo, og Eva Mari hadde òg heilt sikkert forbarma seg over ein vannfast klimaflyktning. På jobb var eg ikkje etterspurd før på fredagen.
Torun kjørde meg til bussen etter at me hadde sjekka fleire gonger at han ikkje var innstild. I fylgje vermeldingane skulle han få meg til Oslo før det braka laus for fullt, og turen dit gjekk då og heilt problemfritt.
I Oslo hadde eg avtale om lunsj i byen med Sunniva og Eva Mari, den flytta me til Tøyen torg, for då kunne me alle nesten sleppa å ta oss fram ute med og utan barnevogn. Då eg kom ut av T-banen stod folk i tunnellen ut til Tøyen-torget og kvidde seg for å springa ut i styrtregnet. Eg sprang inn i bakeriet det me hadde avtalt å møtast, der var det heldigvis ledige bord. Etter ei stund dukka Eva Mari opp innhylla i regnkåpe med hette, og like etter kom Sunniva, Trygve og Tage og. Me vart sitjande i meir enn to timar, stemninga var god og personalet på bakeriet var venlege og tålmodige.
Eg var veldig glad for å sjå at toget mitt gjekk. Det var forsinka frå Stavanger og det var hektisk aktivitet med å få snudd seter for å få oss i veg vestover nokonlunde på tida. Ein roleg og vennleg konduktør forsikra oss om at han ville få oss gjennom det berørte området og trygt heim. Ei togvertinne kom med ei stor korg med twist og delte ut sjokolade til alle på toget. Slikt har eg aldri opplevd før, så eg lurte på korleis eg skulle tolka det.
På første del av turen hadde me fleire stopp for å venta på signal til å få kjøra vidare. Utanfor Drammen stod me ubehageleg lenge på ei jernbanebru før me fekk kjøra vidare. Biletet over er tatt ut av vindauget.
Alarmen frå folk sine mobilar var òg litt ubehagelege påminningar om situasjonen. Etterpå forstod eg at ein del av passasjerane fekk den faremeldinga som vart send ut. Frå konduktøren sin mobil høyrde eg beskjed om at folk måtte vurdera om reisene dei hadde tenkt å ta var nødvendige.
Etterkvart roa regnet seg utanfor togvindauget, og togturen gjekk over til å bli ein normal togtur. Då eg kom heim til Bryne regna det nesten ikkje, men vindkasta var sterke. Eg var veldig takknemleg for å vera vel heime.
Nå ser eg på fjernsynet om ekstremversituasjonen rundt i Norge. Dette er gale, men det virkar som om veldig mange jobbar godt for å hjelpa dei berørte. Framleis er det fare for flom, øydeleggjingar og jordskred fleire stadar.
Ikkje alle trur at dette har med menneskeskapte klimaendringar å gjera. Ingenting ville gleda meg meir enn at klimafornektarane har rett. Eg har ingen behov for å ha rett når det gjeld frykta for klimaet og jorda vår sitt velvere. Eg håpar at hendingar som dette gir oss eit dytt i retning nødbremsen. Under koronaepidimien viste det seg at det er mogleg å gjera ganske store endringar når mange nok ser at det er nødvendig. Eg er framleis optimist med tanke på at mykje framleis kan endrast og reparerast om viljen til det blir stor nok.
I kveld sender eg varme tankar til dei som er brutalt berørt av uvêret Hans. Eg håpar at dei som er evakuerte kan reisa heim til hus som framleis står det dei skal i løpet av veka.
Heidi
Me hadde lang frokost ute under baldakinen med diktlesing, samtalar og høgtlesing.
Velsigna av Trygve Skaug sin velsignelsessong på nettet, kråkene og lett augustregn mot presenninga var det på tide med oppbrudd. Fire av oss skulle køyra saman til Hønefoss, så me fekk dagen saman i bilen og avrunda med kafébesøk i Hønefoss.
Etter å ha fått sett Mildrid og Astrid på buss og tog vidare, køyrde me vidare mot Røyse der eg skulle få overnatta til måndag. Det er så fint her ved Tyrifjorden med gule kornåkrar og masse markblomar.
På vegen passerte me Torbjørn som sprang langs vegen. Han sprang seg ein kveldstur på tre mil for å lada opp til maratonløp om to veker. Eg lar meg imponera.
I hagen her på Røyse er det epler, pærer, bringebær, rips, solbær og kirsebær. Torbjørn lurte på om me hadde fått med ekstremvêrvarslet for i morgon.
Det hadde me ikkje. I alle fall ikkje omfanget. Det er meld vanvittige nedbørsmengdar, og to av jerbanestrekningane har stengt i to døgn framover. Så langt gjeld det ikkje min avgang.
På Røyse var det stille og fint før stormen, eller snarare regnet. Eg og Torun gjekk ein kveldstur i regnet. Alt er så augustfint ute at ein kunne få lyst til å gråta. Sommaren er på sitt aller mognaste. Det kjennest uverkeleg og litt uhyggeleg å høyra om styrtregnet som er venta i morgon. Me får bare sjå kva som skjer.
Om kvelden åt me nyplukka bringebær og blåbær Torbjørn hadde plukka i skogen. Det smakte heilt nydeleg av seinsommar.
Heidi
Fem venninner på august-tur utanfor Sandejord. Utruleg at det er sånn ca 40 år sidan me gjekk på lærarskule i lag, og sidan har me halde saman sjølv om ein del av oss bur langt frå kvarandre.
Norsk sommar er fantastisk. Dette er ei fantastisk avslutning av sommarferien. Me har hatt frokost og middag på terrassen, gått tur og bada i sjøen, og snakka, snakka og snakka.
Nå er det kveld med varme ullteppe, terrasse, kaffi, kaker og endå meir prat, me har det godt.
Heidi
Me har gått over grensa til august månad. Me har hatt fint, svalt sommarver, desse dagane.
I går føremiddag var eg i begravelse i Klepp kyrkje for å ta eit siste farvel med mor si venninne Kari, som eg har kjend sidan eg vart fødd. Eg har ikkje sett henne mykje dei siste åra, men ho var der ofte i barndomen min. Det var ein fin seremoni i kyrkja med fine ord frå dottera Siri, og frå eit av barnebarna, fin tale frå presten og fin musikk og solosong. Det var så fine blomar, det ville Kari ha likt, ho var så glad i blomar, og laga dekorasjonane til bryllaupet mitt, ein gong for lenge sidan. Av og til blir me minna om kor fort eit liv går.
Desse dagane har og vore dagar for gilde besøk. Eg har fått tid med ungane mine og barnebarna, me hatt besøk av Sigrun, som me ikkje har sett på veldig lenge, og nå har me koseleg besøk av Ingjerd og Frode som bur i Homborsund. I går kveld hadde me ein nydeleg tur langs Orrestranda. Me hadde ikkje med badetøy, så me måtte nøya oss med vassing, men vatnet var varmare enn eg hadde trudd, så eg trur nesten eg hadde klart å koma meg uti til eit kveldsbad om det hadde vore aktuelt. Me såg mange som bada, og då me gjekk til bilen møtte me familiar som skulle ned og bada i kveldssola.
Som eg har vore inne på før, så byr livet som togentusiast på overraskingar. I morgon tidleg skulle eg fraktast frå Bryne stasjon til Drammen der eg skulle møta venninner eg skal på tur i lag med. For ein times tid sidan fekk eg vita at toget, som i frå før var delvis buss for tog, var kansellert. Då blir løysinga truleg nattog, med ein del av distansen på buss for tog. Som eg har sagt før: Ein ekte togentusiast må ofte bruka Askeladd-metoden. Det vil seia å tenkja: «Det hadde eg ikkje venta meg, så dette blir sikkert interessant…»
Heidi
