Gå til innhald

Min kamp og litt til…

januar 17, 2010

Ei ubehageleg omgangssjuke har ramma heimen. To av oss var friske før helga kom, me andre har hangla oss gjennom lettare reduserte. Eg skulle ha reist til farmor på fredag for å gratulera med dagen, men sidan så mange i familien var sjuke, og eg ikkje kjende eg heilt god sjølv heller, så fann eg ut at det var uansvarleg å utsetja nokon for smittefare på nittitreårsdagen sin. Og utpå ettermiddagen viste det seg at det var rett avgjersle, for då slo magen heilt krøll på seg…

Etter å ha definert seg sjølv som sjuk og smittefarleg får ein bare gjera det beste ut av det. Som til eksempel at eg og Ingrid ligg på kvar vår sofa nede hos henne med kvart vårt heimestrikka pledd over oss og ser TV medan me småpratar og drikk doven cola-light og for min del, sukra te. Eg drikk lite te, det går helst i kaffi, og sukker i teen brukar eg aldri, men får barndomen av har eg lært at det er botemiddel mot vrange magar, og ei teskei sukker må ein vel med godt samvit kunna ty til sånn reint medisinsk når matlysta er fråverande…

Ganske mange timar har gått med til å lesa dei to første tjukke binda i Karl Ove Knausgård sin sjølvbiografiske roman, Min kamp. Det må utan tvil vera det mest omdiskuterte litterære verket i Norge akkurat nå. I seks bind skriv han romanen om seg sjølv, og det som har vakt mest diskusjon er kor vidt  det er etisk forsvarleg å utlevera menneska ein har forhalde seg til gjennom livet, og kor vidt det er interessant å lesa om at andre har skrive livet sitt. At han reint litterært blir både rost opp i skyene og slakta er sjølvsagt og eit aspekt ved det heile.

Eg synest sjølvsagt at nokon si forsøkt ærlege skildring av sitt eige liv i utgangspunktet er eit interessant prosjekt. For meg er menneskelivet umåteleg interessant, men eg innser at ikkje alle opplever det på same måten. Ein kan seia at eg interesserer meg for levd menneskeliv på same måte som andre kan vera hekta på frimerke, veteranbilar  eller sjeldne orkidear? Det eg synest er mest problematisk er i kor stor grad ein har rett til å trekka andre sine liv og skjebnar inn i det å frivillig fortelja sitt eige liv. Sidan liv er så tett vevde saman med andre liv, om ein ikkje skulle leva som eremitt i øydemarka, så skal ein ikkje ha skrive seg djupt ned i laga av erfaringar før problemet melder seg… Sjølv ville eg hatt store problem med å skriva det i ei bok om eg oppdaga at mi gamle farmor vart alkoholikar på sine gamle dagar, om faren min døydde sterkt alkoholisert i eit inferno av kroppsutsondringar og råtnande skitne klede, eller om eg oppdaga at svigermor forsynte seg grovt og hemmeleg av barskapet medan ho var barnevakt. Eg ville ikkje skriva om den dårlege stemninga når eg besøkte nokon med tre små barn og dei vertskapet tydeleg irriterte seg over barna mine… Alt dette og mykje meir har Knausgård teke med i bøkene sine. Det er sårbart, brutalt og ærleg. Han skriv om korleis han har problem med å snakka med folk han ikkje kjenner, korleis han lett kjedar seg i sosiale samanhangar, og om korleis han kjenner seg som om han har havna på ein annan klode når han buset seg i Sverige med svensk sambuar.

Men visst er det interessant at nokon vågar, at nokon har som prosjekt å skriva sitt liv med heile fargepaletten og kjensleregisteret i bruk. Det er fascinerande og litt provoserande på same tida. Nå står på venteliste på biblioteket for å få bind tre i hendene. Eg kjem truleg til å halda fram og lesa med same småhypnotiserte suget heilt til eg er ferdig med bind seks. Etterpå kjem eg sansynlegvis til å håpa at han skriv ned dei komande førti åra og. Har nokon av de andre lese bøkene? Eg vil gjerne høyra kva andre tenkjer.

Heidi

3 kommentarar
  1. morsan permalink

    Krya på er.

  2. heidi permalink

    Takk, nu går alt så meget bedre…

  3. heidi permalink

    Og nå fekk eg skrive ferdig innlegget.

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Google photo

Du kommenterer no med Google-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Koplar til %s

%d bloggarar likar dette: